frear

Ποιήματα – του Thomas Brasch

Μετάφραση: Γιώργος Καρτάκης

Ο,ΤΙ ΕΧΩ, ΔΕΝ ΘΕΛΩ ΝΑ ΤΟ ΧΑΣΩ, ΟΜΩΣ
όπου είμαι δεν θέλω να μείνω, όμως
όσους αγαπώ, δεν θέλω να τους αφήσω, όμως
όσους ξέρω δεν θέλω πια να τους βλέπω, όμως
όπου ζω, δεν θέλω να πεθάνω, όμως
όπου θα πεθάνω δεν θέλω να πάω:
θέλω να μείνω, όπου δεν έχω πάει ποτέ.

⸙⸙

ΜΝΗΜΗ ΓΚΑΡΥ ΓΚΙΛΜΟΡ

Φυλακές της Γιούτα. Ο Γκάρυ Γκίλμορ, δράστης διπλής δολοφονίας,
καταδικασμένος σε θάνατο δια τουφεκισμού, με ποινή
μετατρέψιμη από τους δικαστές σε ισόβια κάθειρξη, απαιτεί
την εκτέλεση της απόφασης: Άναυδοι οι δικαστές,
που είναι διατεθειμένοι να ανταλλάξουν τον θάνατο
με μια ατέλειωτη ζωή πίσω από κάγκελα. Ο δολοφόνος
δεν κάνει όμως δεκτή την ανταλλαγή, εξαναγκάζοντας τους δύο δικαστές
να στήσουν μπροστά στις κάνες των τουφεκιών τους
την τάξη, στην οποία εκείνος είχε με δυο φόνους αντιταχθεί.
Έτσι, μέσω της θανάτωσης του, καθιστά τους δικαστές του
δολοφόνους: Συλληφθείς ήδη, πιάνει τους διώκτες του
στα δίκτυα του δικού τους νόμου.

⸙⸙

ΠΟΣΟΙ ΕΧΟΥΜΕ ΜΕΙΝΕΙ ΑΛΗΘΕΙΑ ΑΚΟΜΑ;

Μ’ αυτόν που στέκεται στο σταυροδρόμι,
πόσα δεν είχαμε μαζί αλήθεια ζήσει;
Τώρα φορά γυαλιά στιλάτα,
σχεδόν δεν θα τον είχαμε γνωρίσει.

Πόσοι έχουμε μείνει αλήθεια ακόμα;
Αυτός δεν ήταν που ‘χε δίσκο Τζίμι Χέντριξ;
Τώρα είναι, λέει, μηχανικός,
φορά κοστούμι και γραβάτα,
είναι ο χορτάτος, σ΄ εμάς έμεινε ο θυμός.

Ποιοι είμαστε αλήθεια ακόμα;
Φεύγουμε. Τι θα βρούμε; Τι θα γίνει;
Όμως πώς λέγεται εκείνη η τρύπα,
που έναν έναν μάς καταπίνει;

⸙⸙

Η ΓΙΑΓΙΑ ΜΟΥ

Στην παλιά φωτογραφία βλέπει κανείς μια ωραία γυναίκα
σε μια βουνοκορφή – άκρη άκρη.
Κοιτάζει περιφρονητικά τον φακό σαν να σκέφτεται:
Στο κάτω κάτω, ο πατέρας μου είναι εργοστασιάρχης.

Ο πρώτος της άντρας αυτοπυροβολήθηκε 29 χρονών.
Τον δεύτερο τον παράτησε για τον τρίτο
και έγινε καθολική όπως αυτός.
Όταν οι ναζί ήρθαν να την πάρουν, φώναζε: Τι θέλετε; Δεν είμαι πια Εβραία.

Στο στρατόπεδο συγκέντρωσης έγραφε ποιήματα.
Τα πέταξε στους φούρνους, πριν την στείλουν
στο τρελάδικο. Στο κελί της έγραψε ένα μυθιστόρημα για τη μετανάστευση
μιας αποικίας μυρμηγκιών από τη Γερμανία στην Αμερική στην Αφρική στη Γερμανία.

«Ζω με τη Λίζη», της είπε ο άντρας της,
όταν εκείνη ξαναγύρισε σπίτι.
«Αυτό είναι το δωμάτιο σου, δίπλα στην κουζίνα».
«Θα πάρω διαζύγιο», είπε εκείνη και σηκώθηκε παίρνοντας το καρουμπαλιασμένο της καπέλο.
«Τότε δεν θα είσαι πια καθολική», είπε αυτός, «και θα σε ξανακλείσουν στο στρατόπεδο».
Εκείνη άφησε πάλι το καπέλο: «Στις υπηρεσίες σας!
Θα γίνω το μυρμήγκι σας», είπε και κλείστηκε στο νέο της δωμάτιο.

Μετά τον πόλεμο υπενοικίαζε το δωμάτιο
και έπιασε δουλειά στην υπηρεσία ταχυδρομικής λογοκρισίας του Αγγλικού Τομέα:
Μέρα παρά μέρα έκοβε φασιστικές αράδες από γερμανικά γράμματα.
Όταν το ταχυδρομικό απόρρητο έγινε πάλι νόμος,
μετακόμισε από το Μόναχο στο Πότσνταμ,
μου έδειξε τον Θεό της –που εγώ δεν τον είδα–, έξυνε σκατά
μαζί με άλλες γριές από τα σεντόνια και είπε στον γιο της:
«Γιατί δεν πας να παίξεις στην αυλή;»
και ξεψύχησε στην κουζίνα πλάι στη σόμπα.

Το αίνιγμα λύθηκε:
Το μυαλό της τινάχτηκε πέρα·
Δεν ήθελε να πει τη λέξη «πατρίδα»,
Γιατί δεν είχε άλλη στέγη από τον αέρα.

⸙⸙⸙

Ο Τόμας Μπρας με τον Τσαρλς Μπουκόφσκι

Ο Γερμανός ποιητής, θεατρικός συγγραφέας και σεναριογράφος Thomas Brasch γεννήθηκε το 1945 στην Αγγλία, όπου η εβραϊκής καταγωγής οικογένειά του είχε καταφύγει κατά την περίοδο του εθνικοσοσιαλισμού στη Γερμανία. Μετά τον πόλεμο οι γονείς του επιστρέφουν και εγκαθίστανται στην Ανατολική Γερμανία. Ο πατέρας του, Χορστ, ενεργός πολιτικός, υπήρξε αναπληρωτής Υπουργός Πολιτισμού της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας. Ο Μπρας, μετά το Απολυτήριο, εργάστηκε ως κλειδαράς, εργάτης γης και τυπογράφος. Μεταξύ 1964 και 1965 σπούδασε Δημοσιογραφία στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας, από το οποίο όμως σύντομα αποβλήθηκε εξαιτίας «περιύβρισης ηγετικών προσωπικοτήτων της ΛΔΓ». Το 1966 απαγορεύτηκε να σκηνοθετήσει το έργο του Κοιτάξτε αυτή τη χώρα, εμπνευσμένο από το Βιετνάμ, στο Κρατικό Θέατρο του Αν. Βερολίνου. Μεταξύ 1966 και 1968 σπούδασε Δραματουργία στην Ανώτατη Σχολή Κινηματογράφου και Τηλεόρασης του Μπάμπεσμπεργκ. Τον Μάρτιο του 1968 καταδικάστηκε σε δύο χρόνια φυλακή, ποινή που μετατράπηκε μετά από 77 ημέρες κράτησης σε αναστολή, εξαιτίας διανομής προκηρύξεων κατά της εισβολής στην Τσεχοσλοβακία. Τελικά, το 1976, του επετράπη να εγκαταλείψει την Ανατολική Γερμανία. Αφού για πολλά χρόνια μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου είχε φαινομενικά αποσυρθεί κι ενώ πληθαίνουν παράλληλα οι φήμες για αλκοολισμό και κατάχρηση ναρκωτικών, επανήλθε το 1999 με το πεζό Ο δολοφόνος κοριτσιών Μπρούνκε. Ο Μπρας πέθανε το 2001 από ανακοπή καρδιάς στο Βερολίνο.

[Πρώτη δημοσίευση των μεταφράσεων στο ηλεκτρονικό Φρέαρ. Ζωγραφική: Marianne von Werefkin (1860-1938). Δείτε τα περιεχόμενα του πρώτου μας ηλεκτρονικού τεύχους εδώ.]

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly

Twitter

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly