frear

Άνθρωποι και λέμμοι – του Τζόρτζιο Αγκάμπεν

Μετάφραση: Αναστάσιος Θεοφιλογιαννάκος

Οι λέμμοι είναι μικρά τρωκτικά, μήκους περίπου 15 εκατοστών, που ζουν στις τούνδρες της Ευρώπης και της βόρειας Ασίας. Αυτό το είδος έχει την ιδιαιτερότητα να επιχειρεί ξαφνικά συλλογικές μεταναστεύσεις χωρίς προφανή αιτία, οι οποίες καταλήγουν σε μαζική αυτοκτονία στα νερά της θάλασσας. Το αίνιγμα που η συγκεκριμένη συμπεριφορά έχει θέσει στους ζωολόγους είναι τόσο μοναδικό, ώστε αυτοί, μετά από τις προσπάθειές τους να παράσχουν εξηγήσεις που αποδείχθηκαν ανεπαρκείς, προτίμησαν να το αφαιρέσουν. Αλλά το φαινόμενο βασάνισε και τη σκέψη ενός από τα πιο φωτεινά μυαλά του εικοστού αιώνα, του Primo Levi, ο οποίος έδωσε μια πειστική ερμηνεία του. Εμείς θεωρούμε δεδομένο ότι όλα τα έμβια όντα επιθυμούν να συνεχίσουν να ζουν: στους λέμμους για κάποιο λόγο αυτή η θέληση εξέλιπε και το ένστικτο που τους ωθούσε να ζήσουν μετατράπηκε σε ένστικτο θανάτου.

Πιστεύω ότι κάτι παρόμοιο συμβαίνει σήμερα σε ένα άλλο είδος ζωντανών όντων, αυτό που ονομάζουμε homo sapiens. Η συλλογική αυτοκτονία πραγματοποιείται εδώ –όπως αρμόζει σε ένα είδος που έχει αντικαταστήσει το ένστικτο με τη γλώσσα και τις ενδοσωματικές ορμές με σειρά συσκευών έξω από το σώμα– με έναν τεχνητό και περίπλοκο τρόπο, αλλά το αποτέλεσμα φαίνεται πως είναι το ίδιο. Τα ανθρώπινα όντα δεν μπορούν να ζήσουν αν δεν δώσουν για τη ζωή τους κάποιες λογικές αιτίες και κάποια οράματα δικαίωσης, που σε κάθε εποχή έχουν λάβει τη μορφή θρησκειών, μύθων, πολιτικών πεποιθήσεων, φιλοσοφιών και ιδανικών κάθε λογής. Αυτά τα οράματα δικαίωσης φαίνεται να έχουν εκπέσει σήμερα –τουλάχιστον στο πλουσιότερο και το πιο τεχνοκρατούμενο μέρος της ανθρωπότητας– και οι άνθρωποι βρίσκονται για πρώτη φορά ίσως περιορισμένοι στην καθαρά βιολογική τους επιβίωση, πράγμα που, όπως φαίνεται, αποδεικνύεται ότι δεν μπορούν να αποδεχτούν. Μόνο αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί, αντί να αναλάβουμε πρόθυμα την ευθύνη για το απλό και πρόσχαρο γεγονός ότι ζούμε ο ένας πλάι στον άλλο, νιώσαμε την ανάγκη να εγκαθιδρύσουμε έναν αδυσώπητο υγειονομικό τρόμο, στον οποίο η ζωή χωρίς ιδεολογικές δικαιολογήσεις απειλείται και τιμωρείται κάθε στιγμή από ασθένειες και θάνατο. Και μόνο αυτό μπορεί να εξηγήσει ότι εκατομμύρια άνθρωποι υποβλήθηκαν σε πρωτοφανή μαζικό εμβολιασμό, αν και οι βιομηχανίες παραγωγής εμβολίων έχουν δηλώσει πως δεν είναι δυνατόν να προβλεφθούν οι επιπτώσεις τους μακροπρόθεσμα, επειδή δεν ήταν δυνατόν να τηρηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες και πως τα τεστ ελέγχου γονοτοξικότητας και καρκινογένεσης θα τελειώσουν μόνο τον Οκτώβριο του 2022. Είναι αναμφισβήτητα πιθανό –ακόμη και αν δεν είναι καθόλου βέβαιο– ότι σε λίγα χρόνια η συμπεριφορά των ανθρώπων θα αποδειχθεί παρόμοια με εκείνη των λέμμων και ότι το ανθρώπινο είδος οδεύει με αυτόν τον τρόπο προς την εξαφάνισή του.

⸙⸙⸙

[Δημοσιεύτηκε στις 28.7.2021 στο ηλεκτρονικό περιοδικό Quodlibet. Πρώτη δημοσίευση της μετάφρασης στο ηλεκτρονικό Φρέαρ. Θυμίζουμε ότι το Φρέαρ δεν συμμερίζεται τις αντιεμβολιαστικές θέσεις του Αγκάμπεν, του οποίου όμως τα κείμενα παρουσιάζουν πάντοτε ενδιαφέρον. Δείτε τα περιεχόμενα του τρίτου ηλεκτρονικού μας τεύχους εδώ.]

Σε λίγο καιρό κοντά σας με νέο ηλεκτρονικό τεύχος στο mag.frear.gr

Mag.frear.gr – Τα ηλεκτρονικά μας τεύχη

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly
%d bloggers like this: