frear

Για το βιβλίο του Ανδρέα Γαλανάκη «Τα επιπόλαια της καθημερινότητας» – γράφει ο Ζαχαρίας Στουφής

Δεν μπορούσα ποτέ να φανταστώ ότι ένα βιβλίο γραμμένο από έναν σύγχρονο μου θα με ταρακουνούσε τόσο βαθιά. Μιλάω για το εσωτερικό ταρακούνημα που σε ολόκληρη την αναγνωστική ζωή μας, είναι ζήτημα να μας το κάνουν δέκα βιβλία, που αν φτάνουν τα δέκα τότε είμαστε πολύ τυχεροί!

Το βιβλίο του Ανδρέα Γαλανάκη Τα επιπόλαια της καθημερινότητας γράφονταν και ξαναγράφονταν για περισσότερο από δέκα πέντε χρόνια και είναι μόνο εκατόν είκοσι σελίδες βιβλίο. Συγκεντρώνει δηλαδή την σπουδή μίας ολόκληρης ζωής, ενός πολύ ανήσυχου πνεύματος. Το περίεργο εδώ είναι, ότι, αυτό το βιβλίο δεν είναι ένα πολιτικό μανιφέστο ή ένα πολύ συναισθηματικό διήγημα ή ποίηση, οπότε και ο αναγνώστης του να έχει υποψιαστεί την συγκίνηση που θα του προκαλέσει. Το βιβλίο αυτό μιλάει για τα έπιπλα και γενικότερα για τα φορητά αντικείμενα που συνοδεύουν την καθημερινότητά μας. Ο ίδιος ο συγγραφέας στο οπισθόφυλλο του βιβλίου, πολύ προσεκτικά και σχεδόν σκόπιμα, περιγράφει το περιεχόμενο του βιβλίου του τόσο λιτά:

Τα αντικείμενα είναι σχήματα λόγου. Ζουν μαζί μας συμμετέχοντας ως οικογενειακά μέλη, φτιάχνοντας λέξεις. Αυτές τις λέξεις που προσπαθούν να μας ψηλαφίσουν την αγία καθημερινότητά μας. Μεγάλη η χάρη της.

Ένα βιβλίο γραμμένο με όσο πιο απλά ελληνικά γίνεται, που αρχίζει σαν παραμύθι, σε κερδίζει από τις πρώτες σελίδες και οδηγεί τον αναγνώστη στα βαθιά χωρίς να το καταλάβει. Για να γίνει κατανοητό το περιεχόμενο αυτού του βιβλίου δεν προϋποθέτει να έχει τελειώσει πανεπιστήμιο ο αναγνώστης του. Αυτό σημαίνει ότι απευθύνεται κατευθείαν στα λαϊκά στρώματα των χειρωνακτών-μαστόρων που κατασκευάζουν τα έπιπλα και τα αντικείμενα την καθημερινότητάς μας. Αυτός είναι ο λόγος που θεωρώ ότι κάθε μάστορας-τεχνίτης, όποιο και αν είναι το αντικείμενο της εργασίας του, αυτό το βιβλίο θα πρέπει να το έχει διαβάσει. Χωρίς ίχνος υπερβολής, θα ονόμαζα τα επιπόλαια της καθημερινότητας, το ευαγγέλιο του τεχνίτη. Ως γνωστόν βέβαια, οι τεχνίτες δεν συνηθίζουν να διαβάζουν βιβλία, τουλάχιστον στην πλειονότητα τους, οπότε, αυτομάτως το βιβλίο αυτό θα μπορούσε να είναι, ένα βιβλίο για όσους δεν συνηθίζουν να διαβάζουν. Φανταστείτε λοιπόν, τι μπορεί να είναι για όσους αγαπούν τα βιβλία!

Εκτός από τους μαστόρους, το βιβλίο αυτό αφορά και όλους τους χρήστες των αντικειμένων καθημερινής χρίσης, δηλαδή όλους μας. Αξίζει να γνωρίζουμε την πρώτη ύλη και το σκεπτικό με το οποίο έχει κατασκευαστεί το κάθε αντικείμενο, υπό το πρίσμα της ιστορικής του χρήσης και καταγωγής. Πολύ περισσότερο δε, μέσα από την Καβαφική διείσδυση του Αντρέα Γαλανάκη για τα πράγματα.

Παρόλο που αυτό το βιβλίο είναι γραμμένο από άντρα και λόγω του αντικειμένου που πραγματεύεται, απευθύνεται σε άντρες, θα προέτρεπα τις γυναίκες να το διαβάσουν με προσοχή για δύο κυρίως λόγους. Πρώτον, επειδή οι γυναίκες δεν συνηθίζουν να μαστορεύουν και το βιβλίο αυτό ασκεί μύηση στον αναγνώστη. Αξίζει και κατά την γνώμη μου λείπει από τον κόσμο μας η γυναικεία μαστορική. Ο δεύτερος λόγος είναι να κατανοήσουν οι γυναίκες, καλύτερα τη βάσανο της μαστοριάς και του τεχνίτη και μέσα από εκεί να κατανοήσουν καλύτερα τον αντρικό κόσμο. Ένα κόσμο εμμονικό, πολυμήχανο και κάποιες φορές μονοδιάστατο. Πάντως καθόλου τυχαία δεν λέμε για έναν μάστορα που κάνει «παπάδες» ότι αυτός ο άνθρωπος έχει «θηλυκό μυαλό».

Πιο πριν ανέφερα ότι αυτό το βιβλίο απευθύνεται και σε ανθρώπους που δεν συνηθίζουν να διαβάζουν βιβλία, παίρνοντας έτσι αφορμή να σας συστήσω τον συγγραφέα του. Ο Αντρέας Γαλανάκης, γεννήθηκε το 1954 και αυτό είναι το πρώτο του βιβλίο με την πρώτη έκδοση να γίνεται το 2018, και την δεύτερη έκδοση το 2019. Παρόλο που σπούδασε οικονομικά, τελικά έγινε γλύπτης. Στο βιογραφικό του αναφέρει μεταξύ άλλων, ότι, είναι μέλος της Ένωσης των Eλλήνων Φυσικών. Άνθρωπος πολυδιάστατος που συγκεντρώνει τα χαρακτηριστικά του συγγραφέα του ενός βιβλίου. Μου θύμισε έντονα την περίπτωση του Αντουάν Εξυπερύ με τον Μικρό πρίγκιπα, μου θύμισε και την περίπτωση του Βίλχελμ Ράιχ με το Άκου ανθρωπάκο. Αναφέρω δύο από τις περιπτώσεις συγγραφέων που έμειναν στην συλλογική μνήμη με ένα βιβλίο.

Σε κάθε κεφάλαιο αυτού του βιβλίου ο συγγραφέας του, πιάνει την αρχή του νήματος από την ελληνική αρχαιότητα και μυθολογία, που είναι και η καταγωγή, αυτού που λέμε «σύγχρονου δυτικού κόσμου» χωρίς να είναι λίγες οι φορές που καταλήγει συμπερασματικά μα και αναπόφευκτα στην ελληνική αρχαιότητα. Είναι φανερό ότι ο Αντρέας Γαλανάκης είναι λάτρης του αρχαίου μας πολιτισμού, όμως θέλω να τονίσω ότι περιορίζεται στις αναφορές του, χωρίς να σκυλεύεται το αρχαίο κάλλος. Το ίδιο προσεκτικός είναι βέβαια, όταν αναφέρεται στην βυζαντινή περίοδο που παρόλες τις αρνητικές αναφορές του, δεν την υβρίζει.

Γνωρίζει καλά ότι δεν μπορούμε να γυρίσουμε 2500 χρόνια πίσω, ούτε να κουβαλάμε τα κατάλοιπα του χριστιανικού μεσαίωνα, χωρίς ποτέ να αγνοεί τους τραγικούς κύκλους που διαγράφει η ιστορία, επαναλαμβανόμενη. Ο Ανδρέας Γαλανάκης είναι ένας πραγματικός και ιδιαίτερος διανοούμενος που μας προτείνει χωρίς περιστροφές να αρχίσουμε να χρησιμοποιούμε την γλώσσα μας και τα χέρια μας, γιατί, όπως πολύ σωστά ισχυρίζεται, τα έργα των χεριών μας γεννούν τις λέξεις.

Μας ξεκινάει από το άλφα βήτα, χωρίς ποτέ να υποτιμά την νοημοσύνη μας. Μας μιλάει για τα αυτονόητα με τρόπο μαγικό και απολαυστικό, γεμάτο αγάπη.

[Πρώτη δημοσίευση στο ηλεκτρονικό Φρέαρ. Φωτογραφία: Evgenia_Arbugaeva. Δείτε τα περιεχόμενα της έντυπης έκδοσης εδώ.]

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly

Twitter

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly