frear

Για τη «Ναυτία» (1938) του Ζαν Πολ Σαρτρ – της Χριστίνας Βουμβουράκη

Ναυτίες

Τις Ναυτίες του Σαρτρ, τις περισσότερες, τις φαντάζομαι μισοδιαβασμένες ή ατσαλάκωτες. Σίγουρα μοναχικές ακόμη κι αν να στριμώχνονται μέσα σε ένα αναρίθμητο πλήθος βιβλίων. Κάποιες έφτασαν εκεί τυχαία ή επειδή βρίσκονταν ανάμεσα στον Σ-άλιντζερ, στον Σ-αραμάγκου και στον Σ-τάινμπεκ. Μερικές αγοραστήκαν διερευνητικά μαζί με έναν Καμύ ή από ένα, έστω περαστικό, ενδιαφέρον για τη φιλοσοφία. Άλλες δωρίστηκαν ως must-read και άλλες, δανεικές, έχουν ξεμείνει σε ξένα ράφια.

Σε καθεμία από αυτές ζει μέσα κι από ένας Αντουάν Ροκαντέν, κεντρικό πρόσωπο του μύθου, το όποιο, «παραπεταμένο στο παρόν» και αποσυνδεμένο από τον γύρω κόσμο, χάνει σταδιακά ό,τι προσέδιδε ή θα μπορούσε να προσδώσει κάποιο νόημα στην ύπαρξή του: το ενδιαφέρον για το ερευνητικό του έργο, τις ωραιοποιημένες αναμνήσεις, την προσδοκία μιας περιπέτειας, την πιθανότητα της αγάπης της Άννυ.

Ο Αντουάν δεν είναι σαν εμάς. Δεν κρύβεται απ’ τη μοναξιά και την αδυναμία του. Δεν ξεχνά το πεπερασμένο της ζωής. Νιώθει πως είναι μια περιττή παρουσία, επειδή δεν εκπληρώνει την ελευθερία του. Έχει υπερβολικές προσδοκίες απ’ τον εαυτό του, αλλά κι από εμάς. Βλέπει τη γύμνια μας. Δεν μας συγχωρεί το ότι ζούμε αφηρημένα ή από συνήθεια, από οκνηρία ή από δειλία. Βλέπει τη φυλακή μας. Και γελάει όταν «αποφεύγουμε να αγγίξουμε τους τοίχους του κελίου μας» (βλ. Νικολά Γκομέζ Ντάβιλα).

Ο Αντουάν δεν είναι σαν εμάς. Δεν έχει σάρκα και οστά. Δεν υπάρχει. Δεν αποφασίζει ο ίδιος για τη ζωή του, ούτε καν ο Σαρτρ. Ο Σαρτρ έπλασε έναν Αντουάν και αυτοί έχουν γίνει, τώρα πια, χιλιάδες.

[Πρώτη δημοσίευση στο ηλεκτρονικό Φρέαρ.]

Δείτε τα περιεχόμενα της έντυπης έκδοσης εδώ.

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly

Twitter

Πρόσθεσε το Φρέαρ στη λίστα του feed.ly: μία από τις καλύτερες επιλογές για την ανάγνωση feeds μέσω RSS.

follow us in feedly